Σχετικά με την έκθεση
Μία μόνο λέξη μπορεί να περιγράψει, ακόμη και μετά από 100 χρόνια, το δράμα της Μεγάλης Εξόδου του 1924: αποχωρισμός, ayrilik. Αποχωρισμός από την πατρογονική γη, το σπίτι και το βιος, τους γείτονες και τους αγαπημένους, αποχωρισμός από τα βουνά και τα ποτάμια του τόπου που γνώριζες, από τα ερείπια και τις εκκλησίες, αποχωρισμός από τους μύθους και τα όνειρα που σε έθρεψαν επί αιώνες. Η απόφαση έφερε τον ξεριζωμό των χριστιανών από την Ανατολία και την Καππαδοκία και των μουσουλμάνων από την Ελλάδα.
Έναν αιώνα αργότερα, ο οδυνηρός αποχωρισμός ήρθε ξανά στη μνήμη με την έκθεση στο Μουσείο Μοχάμετ Άλι, από τις 30 Μαΐου έως τις 30 Ιουνίου 2024. Η συλλογή «Καπλάνη» του Κέντρου Καππαδοκικών Μελετών «Ο Ναζιανζός», με αυθεντικές ενδυμασίες του 18ου, του 19ου και των αρχών του 20ού αιώνα, ανέδειξε τον πολύμορφο κόσμο της Ανατολής. Η έκθεση οδήγησε σε ένα ταξίδι στην οθωμανική Καππαδοκία λίγο πριν από την ανταλλαγή των πληθυσμών, σε ένα κάλεσμα σε γάμο, μια τελευταία συνάντηση των κατοίκων: ορθόδοξων και καθολικών χριστιανών, μουσουλμάνων, Εβραίων, Αρμενίων, Σύρων, καθώς και λίγων κυβερνητικών αξιωματούχων και διπλωματών από ευρωπαϊκές χώρες ή την Ανατολή, που έφερναν τη μόδα από τα αστικά κέντρα. Η έκθεση επιχείρησε να ενώσει ξανά όσους έφυγαν με όσους έμειναν.
Η καππαδοκική ενδυμασία, σημάδι ταυτότητας, γένους, καταγωγής και κοινωνικής τάξης, χαρακτήριζε, ένωνε και ταυτόχρονα διαφοροποιούσε τις θρησκευτικές ομάδες. Από την ενδυμασία αναγνωρίζει κανείς την εποχή του χρόνου, την ευημερία ή τη φτώχεια, τη χαρά ή το πένθος, και πέρα από αυτά τον διαχρονικό διάλογο των πολιτισμών, την επίδραση του διεθνούς εμπορίου, την πρώιμη βιομηχανική ανάπτυξη και την επίδραση των μηχανών στα μοτίβα και στις κλωστές. Με οδηγό την ύφανση, τα χρώματα και τα σχέδια των ενδυμάτων, αναζητούμε τις ταυτότητες και το πολιτισμικό υπόβαθρο των κατόχων τους.
Η δράση υλοποιήθηκε με τη συνεργασία του Ερευνητικού Κέντρου MOHA, του Κέντρου Καππαδοκικών Μελετών Νέας Καρβάλης και του Πανεπιστημίου Necmettin Erbakan του Ικονίου, στην Τουρκία.
