ΑΣΤΙΚΟΙ ΚΗΠΟΙ ΓΙΑ ΜΕΛΙΣΣΕΣ - Mi.EL PROJECT
Ιερές περικοπές
για τις μέλισσες
«ή πορεύθητι προς την μέλισσαν και μάθε ως εργάτις εστίν την τε εργασίαν ως σεμνήν ποιείται»
Β΄ Μακκαβαίων
«Χαίρε η γη της επαγγελίας, χαίρε εξ ης ρέει μέλι και γάλα.»
Περιγραφή της γης του Ισραήλ στον Ακάθιστο Ύμνο για τη Θεοτόκο
Και ο Κύριός σας εμψύχωσε τις μέλισσες:
«Κάντε τα σπίτια σας στα βουνά, τα δέντρα, και σε ό,τι -οι άνθρωποι- κατασκευάζουν,»
An-Nahl (Η ΜΕΛΙΣΣΑ) 16η Σούρα του Κορανίου
Απλά όπως μια μέλισσα, χωρίς να πληγώνει το λουλούδι, το χρώμα ή το άρωμά του, μαζεύει το νέκταρ και φεύγει, έτσι και ο σοφός πρέπει να περιπλανιέται στο χωριό.
Dhammapada 4:49
ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ
Το Ερευνητικό Κέντρο MOHA ιδρύθηκε το 2006 στην Καβάλα ως φορέας έρευνας και είναι επίσημα αναγνωρισμένο από την ελληνική πολιτεία (ΦΕΚ Άρθρο 3/παρ.2 Ν. 4310/2014).
Πρωταρχικός του στόχος είναι η ανάδειξη της πολυπολιτισμικότητας της Ανατολικής Μεσογείου και των βαλκανικών χωρών, καθώς και η προώθηση του διαθρησκευτικού και διαπολιτισμικού διαλόγου με τη συμβολή δράσεων επιστημονικού, εικαστικού και εκπαιδευτικού χαρακτήρα.
Το MOHA στεγάζεται και δραστηριοποιείται σε δύο σημαντικά μνημεία της πόλης της Καβάλας, το Ιμαρέτ και την οικία του Μοχάμετ Άλι.
Η αποκατάσταση του Ιμαρέτ και της οικίας του Μοχάμετ Άλι περιελάμβανε τη διαμόρφωση των κήπων των δύο μνημείων, σύμφωνα με την ιστορική τους ταυτότητα. Ως αποτέλεσμα, τα δύο κτίρια προσφέρουν μεγάλα συμπλέγματα αστικών κήπων που συμβάλλουν στη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και κατ’ επέκταση στη βελτίωση του αέρα στο άμεσο περιβάλλον τους. Ταυτόχρονα τα δένδρα με τις πυκνές φυλλωσιές έδωσαν καταφύγια σε αμέτρητα πουλιά, ενώ η φύτευση σχεδιάστηκε με σκοπό την προσέλκυση εντόμων επικονιαστών.
Η διαχείριση των κήπων στα δύο μνημεία είναι αυστηρά οικολογική και ακολουθούνται συγκεκριμένες πρακτικές.
ΤΟ ΕΡΓΟ
Το project «City Garden for Bees – Mi.EL» σχεδιάστηκε έχοντας ως απώτερο στόχο την ευαισθητοποίηση του συνόλου των πολιτών και την ανάδειξη του ρόλου προστασίας που μπορούν τα αστικά κέντρα να παρέχουν στις νομάδες μέλισσες.
Η διαμόρφωση οικολογικής συνείδησης και η υιοθέτηση αξιών και στάσεων θα συμβάλλουν στη δημιουργία νέων προτύπων συμπεριφοράς προς το περιβάλλον για ενήλικες και παιδιά, και η ίδρυση ενός «Αστικού κήπου για μέλισσες» είναι ένας πολύ καλός τρόπος για να ξεκινήσουμε.
ΔΡΑΣΕΙΣ
-
Δημιουργία στους κήπους της οικίας του Μοχάμετ Άλι σημαντικής χλωριδικής ποικιλομορφίας, που επιτρέπει σε πολλές μέλισσες να βρουν χώρους για καταφύγιο, τροφή και αναπαραγωγή
-
Καλλιέργεια φυτών, όπως παλιές ποικιλίες τριαντάφυλλων, βιολογικά αρωματικά φυτά, οπωροφόρα δένδρα, γιασεμιά και αγιόκλημα, πλούσια σε νέκταρ, χρώματα και αρώματα, για να προσελκυθούν οι μέλισσες. Παράλληλα, με την εγκατάσταση δοχείων με αραιωμένο μέλι εξασφαλίζεται επαρκές συμπλήρωμα τροφής, καθώς μόνο ελάχιστη ποσότητα μελιού είναι αρκετή για την ημερήσια ενέργεια που χρειάζονται
-
Επαναχρησιμοποίηση πράσινων αποβλήτων
- Εκριζώσεις χωρίς μηχανήματα, για να αποφευχθούν ρύποι που διαταράσσουν τα έντομα επικονιαστές
-
Απελευθερώσεις ωφέλιμων εντόμων που προστατεύουν και προφυλάσσουν τα φυτά
-
Λογική άρδευση
-
Αυστηρή και περιορισμένη χρήση μόνο βιολογικών προϊόντων για την καταπολέμηση ασθενειών και παρασίτων, που εφαρμόζονται μόνο μετά την περίοδο ανθοφορίας
-
Μόνιμα άφθονο καθαρό νερό σε δοχεία με πέτρες σε διάφορα σκιερά σημεία του κήπου, γιατί οι μέλισσες έχουν μεγάλη ανάγκη από νερό
-
Κατασκευή καταφυγίων για μοναχικές μέλισσες
ΔΡΑΣΕΙΣ
- Δημιουργία ενημερωτικού υλικού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, στον τύπο, σε επιχειρήσεις και σχολικές ομάδες για τις μέλισσες που παράγουν μέλι και για τις μοναχικές μέλισσες
- Εκπαιδευτική ιστοσελίδα για τη μέλισσα και τους κήπους του μουσείου: moha.center/el/viosimotita/kipoi
- Εκπαιδευτικό παιχνίδι στους κήπους του μουσείου για παιδιά και μαθητές, με στόχους την απόκτηση γνώσεων για τη μέλισσα, τη γη, τη φύση, καθώς και την υιοθέτηση μιας βιώσιμης περιβαλλοντικής στάσης ζωής
- Συνεργασία με το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης για την επιστημονική και ερευνητική υποστήριξη του project
- Συνεργασία με την Πολυτεχνική Σχολή του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης για την κατασκευή ειδικών πλίνθινων καταφυγίων για τις νομάδες μέλισσες των πόλεων και διάθεσή τους σε πανεπιστήμια, μουσεία, ξενοδοχεία, αρχιτεκτονικές και κατασκευαστικές ομάδες, δημόσια κτίρια κ.λπ.
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ
- Ανοιχτές συζητήσεις στους κήπους του Μουσείου Μοχάμετ Άλι και στο Ιμαρέτ με μελισσοκόμους, καλλιτέχνες και νέους επιστήμονες, με θέμα την κοινωνική και εργασιακή οργάνωση της κυψέλης και τους συναισθηματικούς δεσμούς που αναπτύσσονται (2023-2024)
- Εγκατάσταση Flow Hive καταφυγίου για μελιτοφόρες άστεγες μέλισσες στους κήπους του Μουσείου Μοχάμετ Άλι (Σεπτέμβριος 2023)
- Παραγωγή μεταξωτών μαντηλιών από την «MANTILITY» και κοσμημάτων από την «Λούστα-Θυσιάδη» με θέμα τη μέλισσα
- Έκδοση παραμυθιού από τη λογοτέχνη Αικατερίνη Κουρή με θέμα τη Μέλισσα